İnşirah Suresi Ders Notları

• Vahiy sürecinin ilk dersleriyle tanışmaya devam ediyoruz. Duha suresinde inşirah suresine bir hazırlık vardı. “Biz seni nasıl bulduysak derledik” emanından “seni ferahlatmadık mı” ifadesine geçiş yapıyoruz. • Ruhta ve sadırda işlem yapılması demektir inşirah; insanın ruhunu, kalbini, dimağını Kur’an bende işlem yapsın diye açmaktır. Elindeki vahyi devşirmesi, onun hayat vermesine alan açmaktır. • Gönül ferahlığına orada işlem yapılmadan erişilmez. İnşirahın baki kalması için tahtının da sağlam olması gerekir. • Peki bu işlemler ne ola ki bizlerin gönül diyarlarında bir ferahlığa kapı aralayacak? • İnşirah en başta bizleri yöntemsizlik krizinden kurtararak işlerimizin, hareketlerimizin “islamca” olmasını aşılar. Hareketin “İslamca” olmayacaksa hareket etme demektir. • Efendimizin de tebliğin ilk başlarında içerisinde olduğu durum yöntemsizlikti. • Allah Teala Müddessir Suresinde temiz olmamızı emrettiği gibi etrafımızdan da temizlenmemizi emrediyor. Bir bakıma onların dinine uyma ama onlarla uyumlu ol deniyor. • İnşirah bu anlamda bizlere bir usul, strateji, yöntem ve hidayet kodları yükler. • İnşirah ; beraber yolculuk yaptığın birinin sana “Seninle iyi ki aynı yolu paylaşmışım, muhabbetimizi başka yolculuklara da taşıyalım, taşıralım” demesi gibidir. • Karşındakinin gönlünde, senin sığacağın kadar yer açmaktır. Karşındakini kahr etmemek kabz haline sokmamak, ferahlık ikram etmektir. Bu, zaman zaman bir tebessümle, bir bardak çayla veya sıkıntılar deryasında o kişiye sahil olmakla olabilir. • Sahabe-i Kiram Efendimize İnşirah’ın tezahürlerini sormuşlardır. • Efendimiz o kişide gündelik yaşantısı içerisinde aldanışını fark edecek bir firaset olmasını, bu firasetin islamca bir harekete dönüşmesini ve ahiret hayatına, ölüme kendini hazırlamasını tezahürler olarak sıralamıştır. • Kişi içinde bulunduğu durumun farkında olduğu gibi çıkışının da müstesna olduğunun bilincinde olmalıdır. Hepimizin duhası kendine has olduğu gibi inşirahı da biriciktir. Her zorluktan sonra bir kolaylık vardır ancak her kolaylık hepimiz için aynı değildir. Elalemin çıktığı gibi o durumdan çıkmak zorunda değiliz, El-Alem' in çık dediği yerden çıkmalıyız. • Surenin devamında كَرْزِو َ كْنَع اَنْعَضَ و َ وَ ۙ ۙ ifadesi yer alır. Buradaki “vizr “ kelimesi mana olarak günah değil, ruhu daraltan, beyni kemiren her türlü manevi yüktür. Efendimiz için bu yük yöntemsizlikti. Allah Teala Efendimize bu yükleri ondan kaldırdığını söylüyor. • Nitekim ayetin devamında كَرْهَظ َ ضَقْنَا ي۪ٓ ذ َّ لَاَ ۙ ۙ ifadesiyle bu yükün Efendimizin sırtını büktüğünü anlıyoruz. • Sure bu noktada da başka bir boyuta geçiyor adeta “sadr”a ferahlık ararken “zahr” ı gündemimize getiriyor. Çünkü taşıdığımız yüklerin manevi olanları göğsümüzde olup ruhumuzu sıkar, maddi olanları ise zahrımızda yani sırtımızda olup belimizi büker. • Kul önce bu yüklerin ikametini tespit etmelidir. • Rabbinin kendisini nereden ve nasıl tarttığını bilmelidir. Terazinin yüksüz düşünülemeyeceği gibi insan da misafirsiz ve musibetsiz düşünülemez, ona yüklenen sorumluluğun adamı olduğunu ,bazen hamal bazen de hamil olduğunu bilmelidir. • Zorlukları yüklenme ve üstesinden gelme ise bir koşturmadan ziyade fasılalarla yürütülen bir yol olmalıdır. Bu fasl bir boşvermişlik ve gevşeme değil tazelenmedir. Örnek vermek gerekirse mafsalların (eklemlerin) olmadığı bir beden hayal ettiğimizde hareketimizin ne kadar kısıtlı olduğunu fark ederiz. Ya da esneklik payı olan bir yapının sarsıntılara ne kadar toleranslı olduğunu biliriz. • Tüm bu ferahlıkların yöntemi ayetin devamında بَغْراَف َ كِ ب َر ىٰ لِا َ و ْۙ ْ بَصْناَف َ تْغَرَف اَذِاَف ْ ifadesiyle nasibin ve hayırlı meşgalenin peşinden gitmemizi ve itibarı, bağı, güveni Rabb’e karşı hissetmemiz olarak ifade eder. • Hiçbir işte kişinin kendini ya da başka bir merciiyi itibara, merkeze almaması, itibarın yalnızca Allah’tan olduğunu idrak etmesi gerekir. Kişi, yaptığı işte Allah’ın itibarını gözettiği takdirde Allah’ın da onun itibarını gözettiğini görür. • İnşirah bu anlamda bir dost tesellisidir. Gönüllerimize ve hayatlarımıza inşirah olacak islamca yöntemi melekemiz haline getirmemiz duasıyla.